Vaders & Vadergroepen

Het volgende artikel geeft de reflecties weer van Redouane Ben Driss over de vaderrol in migrantengezinnen:

Vaak stellen we vast dat de aanwezigheid van de moeder met betrekking tot alles wat de kinderen aangaat té sterk voelbaar is. De enigszins ontredderde vader stelt daardoor zijn plaats binnen het gezin in vraag.

De meerderheid van de vaders uit de vadergroep is migrant. Een bijkomende problematiek is dan ook die van de ontworteling. Door het samenbrengen van deze twee gegevens (de ‘ontwortelingsproblematiek’ en het zoeken naar zijn plaats binnen het gezin) begrijpen we beter of toch deels hun vragen, twijfels, onzekerheden en het verlies van houvast. Het gebrek aan houvast stelt zich wanneer er een tekort is. Wanneer men over alle middelen beschikt om zich te kunnen oriënteren in het leven stelt dit probleem zich veel minder. De socio-culturele context van de vader, zijn eigen ouders en van zijn kinderen is erg verschillend en het miskennen hiervan werkt het verlies van houvast in de hand.

Voor veel migrantvaders is het idee dat ze niet meer dezelfde vader met dezelfde psychologische en culturele referenties kunnen zijn als hun eigen vader was, afschrikwekkend. Het schuld- en schaamtegevoel knaagt vaak tot in het diepste van hun identiteit. Deze verstandhouding over de generaties heen wordt voor sommigen gebroken of gedestabiliseerd door het meemaken van een breuk of door het gevoel van verlies tijdens het hele migratieproces. Tijdens de rondetafelgesprekken komt deze bekommernis vaak naar boven. “Ik zal niet zijn zoals mijn vader”. Dit zou een bevrijdende zin kunnen zijn maar niets is minder waar. Ze wordt steeds uitgesproken met een belastend gevoel van verlies en ontvreemding. Achteraf nemen de leegte en het gevoel dat niets nog zin heeft de overhand. “Hoe verhoudt mijn eigen referentiekader zich tot dat van dit gastland?”

Zoals de vaders ons erop wezen is het vaderschap geen individuele ‘constructie’. Er moet niet alleen een reële maar ook een symbolische erkenning zijn. Deze symbolische erkenning vindt allereerst plaats in de manier waarop de moeder naar de vader kijkt. De vader moet de erkenning ook niet alleen in zijn sociale en familiale omgeving maar ook in zijn migratiebeleving vinden.

Men vergeet vaak dat wanneer een kind aan een vader wordt toegekend, deze zich via sociale banden integreert in de cultuur. Een gebrek aan referentiekader wat betreft het vaderschap komt voort uit een ontbinding van de relatie van de één ten opzichte van de ander. De vader wordt geïsoleerd in zijn angsten en het ontbreekt hem aan reële en symbolische banden.

De plaats van de vader wordt hem opgedrongen door het gastland dat niet dezelfde culturele en symbolische referentiekaders hanteert. Voor sommige vadergroepen is de kwestie van ‘hoofd van het gezin‘ zeer verwarrend. Het zich inbeelden dat iemand anders dan hij hoofd van het gezin zou kunnen zijn, is voor veel mannen uit een patriarchale cultuur (en in het Westen) nog ondenkbaar. Niet enkel het ontbreken van zijn plaats binnen het gezin maar ook zijn functie als gezagsdrager brengt de man van streek. De kunst bestaat er dus in de paternalistische figuur toe te staan zonder enige belemmering van buitenaf. Hierbij kan de manier waarop de moeder spreekt een belangrijke bron van opbouwende steun voor de vader zijn.  Daarom net is het ook zo belangrijk binnen de moedergroepen te spreken over de vader en zijn functie binnen het gezin.

Lees het volledige artikel hier verder.

Redouane Ben Driss, psycholoog-psychotherapeut
CGG Brussel , Steunpunt Cultuursensitieve Zorg Brussel
Advertenties
Dit bericht werd geplaatst in Cultuursensitieve Zorg. Bookmark de permalink .

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s